• هەڵسەنگاندنا کارتێکرنا دەرمانێ مێتفۆرمینێ (Metformin) ل سەر شانەیێن جەرگ، گولچیسک و سپهۆلێ د مشکێن مێ یێن ئەلبینۆ یێن رێژەیا شەکرێ د خوینا وان دا ئاسایی.
• کارتێکرنا بەرفرهکرنا مێرگێ (مەنکێ) یا ئاڤەکێشێ فێقیێ نەگەهشتی یێ دار گۆیژا زەر (Crataegus azarolus var. aronia L.) ل سەر ماسولکەیێن نەرم یێن مێرگا مشکی.
• کارتێکرنا سستکرنا بۆریێن خوینێ (Vasorelaxant) یا ڤایتێکسین، پرۆسیانیدین B2، و ئایزۆکوێرسیتین ل سەر ماسولکەیێن نەرم یێن خوینبەرێ مەزن (ئۆرت) یێ مشکی.
• کارتێکرنا بەرفرهکرنا بۆریێن هەوای (Bronchodilator) یا ئاڤەکێشێ فێقیێ نەگەهشتی یێ دار گۆیژا زەر ل سەر ماسولکەیێن نەرم یێن قەسەبا هەوای یا مشکی.
• خواندنا شانەیا نەخۆشی (Histopathological) ل سەر کارتێکرنا دەرمانێ سیسپلاتین (Cisplatin) ل سەر هێلکەدانێن مشکێن مێ یێن ئەلبینۆ.
• گەشەکرن و تایبەتمەندیێن بایۆلۆجی یێن خانەیێن سەرەکی یێن فایبرۆبلاست یێن کۆرپەلێ حەیرۆکا قاوەیی (Coturnix ypsilophora).
• رۆلێ فاکتەرێ گەشەکرنا پیستی (Epidermal Growth Factor) ل سەر زێدەبوون و گەلەکبوونا خانەیێن فایبرۆبلاست یێن پێستێ مشکێن ئەلبینۆ د ناڤ تاقیگەهێ دا (In Vitro).
• جوداکارییا خانەیێن دەماری ژ خانەیێن بنەرەتی یێن میزنکایمی (Mesenchymal Stem Cells) یێن هاتینە جوداکرن ژ خوینا ناڤکێ مرۆڤی: د ناڤ تاقیگەهێ دا (In Vitro).
• کارتێکرنا گلوکۆکۆرتیکۆیدێن جودا ل سەر هندەک پێوەرێن خوینێ و خانەیێن مۆخێ هێسکانی د مشکێن ئەلبینۆ دا.

شکۆڵا (توێژینەڤا) من یا ل سەر خواندنا فیسیۆلۆژیا، هێستۆپاسۆلۆژی (شانەزانی)، و چاندنا خانەیێن بنەڕەتی (Tissue Culture) کو کارتێکرنێ ل سەر فاکتەرێن گەشەیێ، دەرمانان، و چارەسەریا جێگر دکەن. ئەز ل سەر چەند بوارێن ب هەڤڤە گرێدای کار دکەم:

فیسیۆلۆژیا و چارەسەریا جێگر

ئەز ل سەر وێ چەندێ دکۆڵم کا هۆرمۆن، دەرمان، و چارەسەریێن جێگر ل کیژان جهی (خانە یان وەرگر - receptors) کار دکەن، و چەوان کارتێکرنێ ل سەر سیستەمێن لەشێ مرۆڤی و گیانەوەرێن تاقیگەهێ دکەن. ئەڤ چەندە دبیتە ئەگەرێ دیزاینکرنا چارەسەریێن کاریگەر، پێشبینیکردنا نیشانێن لاوەکی، ڕێکخستنا ژەما دەرمانان (doses)، و دبیت ژی ڤەگەراندنا فۆنکشنێن ساخلەم بۆ لەشی.

هێستۆپاسۆلۆژی و دەرمانزانی

ئەز ب ڕێکا مایکرۆسکۆپی پشکنینا شانەیان (tissues) دکەم داکو تێبگەهم دەرمان چەوان کار دکەن. ئەڤە وەک پێوەرەکێ سەرەکی دهێتە هەژمارتن د گەشەپێدانا دەرمانان دا بۆ پشتراستبوون ژ کاریگەریێ (کا ئەرێ کار دکەت؟) و سلامەتیێ (کا ئەرێ یێ ب ژەهرە یان نە؟). ئەڤ چەندە ب ڕێکا دیارکرنا گوهۆڕینێن خانەیی، ئاراستەکرنا چارەسەریێ، نیاسینا تێکچوونێن ئەندامان (وەک مێلاک، دل، سیهـ، ... هتد) ب ئەگەرێ دەرمانان، و پشتراستبوون ژ کوالیتیا دەرمانی د قۆناغێن (بەریا کلینیکی و کلینیکی) دا دهێتە ئەنجامدان. ئەڤە پێزانینێن گرنگ بۆ بڕیارێن چارەسەریێ دابین دکەت.

چاندنا شانەیان

کارێ من هەروەسا چاندنا شانەیێن گیانەوەرێن تاقیگەهێ و شانەیێن مرۆڤی ب خۆ ڤە دگریت د ناڤ ژینگەهەکا کونترۆڵکری یا تاقیگەهێ دا، ب مەبەستا گەشەپێدانا خانەیێن بنەڕەتی (stem cells) داکو ببنە شانەیێن تایبەتمەند بۆ کارێ چاندنێ (transplantation).

وەک پرۆفیسۆرا هاريكار وتوێژەرەكا باوەرناما دکتۆرايێ هەى ل فیزیۆلۆژیايێ, دشێم ئەزموون وفەلسەفا خو يا وانەكوتنێ بفێ شێوێ لخوارێ دیار بکەم:

1- تێگەهشتن ل ئەرکی ئاسایی جەستێ: قوتابى ئەرکێ میکانیکی و فیزیایی و بایۆکیمیاییى ئاساییى هەمى سیستەم وئەنداما (بۆ نموونە گەريانا خوينێ، دەمارا، هەناسێ، هورمونا) و چاوانيا کاركرنا وان بشێوەیەکێ ئیکگرتى فێردبن. گرنگیدانا سەرەکی لسەر (هۆمۆستاسیسە) کوبریتییە ژ پاراستنا ژینگەهەکا نافخۆیيا جێگیر د جەستەێدا.

2-فیزیۆلۆژی زانستەکێ بناغەییە بۆ سەرجەم بەشێن پزیشکی و کلینیکی. تێگەهشتنەكا ورد ل کارکردنا ئاسایی كەلەك يا گرنگە بۆ پیشەییان بۆ دەستنیشانکرن و تێگەهشتنا ئەرکێن نەئاسایێ (فیزیۆلۆژیا نەخۆشیێ) کو ل دەمێ نەخۆشیێدا ڕويدەن، کو ل بەرامبەردا ئاسانکاریێ دکەت بۆ پەرەپێدانا دەستنیشانکرنا ورد و پلانا چارەسەریا کاریگەر.

3- پڕۆگرامی خواندنێ خوفەدگريت کارێ تاقیگەهو تاقیکرنا (بۆ نموونە هیماتۆلۆجی، ECG، سپایرۆمێتری) بۆ پێدانا ئەزموونا-دەستی د فێربوونا دیاردا فیزیۆلۆژيێدا. ئەفەژى فێربوونا چاوانيا:

- ئەنجامدانا تاقیکرن ولێکدانا داتا يێن تاقیکرنا.

- جیاوازيكرن لنافبەينا زانیاریێن ئاسایی ونائاسایيدا د ئەنجامێن تاقیکرنێن کلینیکییدا.

- کارهێنانا زانیاريێن تیۆری د سیناریۆيێن پراکتیکیدا.

لیژنە وهەلسەنگاندن وڤەکۆلین

• ئەندام د لێژنا گەنگەشا نامەیا ماستەرێ دا، پشکا بایۆلۆجی، کۆلیژا زانست، زانکۆیا زاخۆ،21-10-2025.
• هەلسەنگاندنا زانستی بۆ نامەیا ماستەرێ، پشکا بایۆلۆجی، کۆلیژا زانست، زانکۆیا زاخۆ.
• هەلسەنگاندنا زمانەوانی بۆ نامەیا ماستەرێ، پشکا بایۆلۆجی، کۆلیژا زانست، زانکۆیا زاخۆ.
• ئەنجامدانا ڤەکۆلینان دگەل پشکا بایۆلۆج، کۆلیژا زانست، زانکۆیا دهۆک.

کۆنفرانس

• کۆنفرانسا (Northern Iraq Buy-in)، زانکۆیا دهۆک، ٦ حوزەیران ٢٠٢٣.
• کۆنفرانسا پاراستنا ژینگەیێ و گوهۆڕینا سەقای، حکومەتا هەرێما کوردستانێ، عیراق، ٥ حوزەیران ٢٠٢٣.
• کۆنفرانسا (AUK Simulation)، زانکۆیا ئەمریکی ل کوردستانێ، ٢٨-٢٩ نیسان ٢٠٢٣.
• دووەمین کۆنفرانسا نێڤدەولەتی یا زانستێن کۆمپیوتەرێ و ئەندازیاریا سۆفتوێری، زانکۆیا دهۆک، ١٥-١٧ ئادار ٢٠٢٢.
• دووەمین کۆنفرانسا زانستی یا نێڤدەولەتی یا کۆلیژا پزیشکیا ڤێتێرنەری، زانکۆیا دهۆک، ١-٢ حوزەیران ٢٠٢١.
• پێنجەمین کۆنفرانسا کوردستانێ بۆ زانست و تەکنۆلۆژیا، زانکۆیا دهۆک، ٢٤-٢٦ نیسان ٢٠١٩.
• دووەمین کۆنفرانسا نێڤدەولەتی یا زانستێن پێشکەفتی و ئەندازیاریێ، زانکۆیا زاخۆ و زانکۆیا پۆلیتەکنیکی یا دهۆک، ٢-٤ نیسان ٢٠١٩.
• ئێکەمین کۆنفرانسا نێڤدەولەتی یا زانستێن پێشکەفتی و ئەندازیاریێ، زانکۆیا زاخۆ و زانکۆیا پۆلیتەکنیکی یا دهۆک، ٩-١١ تشرینا ئێکێ ٢٠١٨.
• ئێکەمین کۆنفرانسا نێڤدەولەتی یا خواندنا پزیشکی، زانکۆیا دهۆک، ٦-٧ تشرینا ئێکێ ٢٠١٨.
• دووەمین کۆنفرانسا زانستی یا نێڤدەولەتی، زانکۆیا زاخۆ، ١٨-٢٠ نیسان ٢٠١٧.
• ئێکەمین کۆنفرانسا زانستی یا نێڤدەولەتی، زانکۆیا زاخۆ، ٢٣-٢٥ نیسان ٢٠١٣.
• چوارەمین کۆنفرانسا کوردستانێ بۆ زانستێن بایۆلۆجی، سەنتەرێ ڤەکۆلینێن زانستی (SRC)، فاکولتیا زانست، زانکۆیا دهۆک، ٨-١٠ ئایار ٢٠١٢.
• پێشکێشکرنا بابەتەکێ زانستی د سێیەمین کۆنفرانسا کوردستانێ بۆ زانستێن بایۆلۆجی، سەنتەرێ ڤەکۆلینێن زانستی (SRC)، زانکۆیا دهۆک، ٤-٦ ئایار ٢٠١٠.

وۆرکشۆپ و خولێن راهێنانێ

• وۆرکشۆپێ "کاریگەریا پەروەردێ - ژ ئەنجامان بۆ کارتێکرنێ"، ڕێکخراوا (KAAE) بۆ باوەرپێکرنا پەروەردێ ل کوردستانێ، ٢٣ تشرینا دووێ ٢٠٢٥.
• وۆرکشۆپێ "هەلسەنگاندن ل سەر ئاستێ کۆرسان"، کۆلیژا زانست، زانکۆیا دهۆک، تشرینا ئێکێ ٢٠٢٥.
• خولا راهێنانێ "تەکنۆلۆژیایا گشتی یا DNA"، سەنتەرێ ڤەکۆلینێن زانستی (SRC)، زانکۆیا دهۆک، کانونا دووێ ٢٠٢٥.
• وۆرکشۆپێ "زیرەکیا دەستکرد ل دۆر پەروەردە و ڤەکۆلینێ"، کۆلیژا زانست، زانکۆیا دهۆک، ئایار ٢٠٢٤.
• وۆرکشۆپێ "ئێکەمین لوتکەیا چاندنێ"، کۆلیژا ئەندازیاریا زانستێن چاندنێ، زانکۆیا دهۆک، نیسان ٢٠٢٤.
• وۆرکشۆپێ "عەردلەرزە: ژ لایێ جیۆلۆجی و کارتێکرنا وێ ل سەر ژیان و ژینگەیێ"، کۆلیژا ئەندازیاریا زانستێن چاندنێ، زانکۆیا دهۆک، ئایار ٢٠٢٣.
• خولا راهێنانێ "هەوار هاتنا دەستپێکی / پشتەڤانیا ژیانێ یا بنەڕەتی"، کۆلیژا زانست، زانکۆیا دهۆک، ٢٩-٣٠ کانونا دووێ ٢٠٢٣.
• سیمپۆزیۆما نێڤدەولەتی "جینۆمێ SARS-COVID 2، گەشەکرن و ئیدیمۆلۆژیا و نووترین پێشهات"، سەنتەرێ دهۆک بۆ دەستنیشانکرنا کۆرۆنایێ ب هەڤکاری دگەل تاقیگەها Andersen ژ پەیمانگەها Scripps ل ئەمریکا، کانونا ئێکێ ٢٠٢٢.
• وۆرکشۆپێ "هۆشیاریا شێرپەنجەیا سینگی"، زانکۆیا ئەمریکی ل کوردستانێ - دهۆک، تشرینا ئێکێ ٢٠٢٢.
• وۆرکشۆپێ "بجهئینانا پرۆسەیا بۆلۆنیا"، کۆلیژا زانست، زانکۆیا دهۆک، ٥-٦ تشرینا ئێکێ ٢٠٢٢.
• وۆرکشۆپێ "تەکنۆلۆژیایا گشتی یا DNA"، سەنتەرێ ڤەکۆلینێن زانستی (SRC)، زانکۆیا دهۆک، ٢٣-٢٥ ئایار ٢٠٢٢.
• وۆرکشۆپێ "ئەنجامێن پرۆژێ UOD Peer بۆ ڤەکرنا دەرگەهێ بوارێ نانۆتەکنۆلۆژیایێ"، کۆلیژا زانست، زانکۆیا دهۆک، ٣ ئادار ٢٠٢٢.
• وۆرکشۆپێ "بەرهەڤکرنا پێکهاتێن نانۆ (Nanostructure)"، فاکولتیا زانست، زانکۆیا زاخۆ، ١٠ تشرینا ئێکێ ٢٠١٨.
• وۆرکشۆپێ "ڕۆڵێ زانستی یێ IEEE د پشتەڤانیکرنا چالاکیێن زانستی دا"، فاکولتیا زانست، زانکۆیا زاخۆ، ٣١ کانونا دووێ ٢٠١٨.
• وۆرکشۆپێ "بەرنامێ SPSS"، سەنتەرێ گەشەپێدان و راهێنانێ، زانکۆیا دهۆک، ١١-١٣ کانونا ئێکێ ٢٠١٧.
• وۆرکشۆپێ "سەلامەتیا بایۆلۆجی (Biosafety)"، سەنتەرێ ڤەکۆلینێن زانستی (SRC)، زانکۆیا دهۆک، ٧ کانونا ئێکێ ٢٠١٧.
• وۆرکشۆپێ "رێکخەرا فایلان Mendeley"، فاکولتیا زانست، زانکۆیا دهۆک، ١٠ ئادار ٢٠١٥.
• وۆرکشۆپێ "EndNote X4"، فاکولتیا زانست، زانکۆیا دهۆک، ١٤-١٥ نیسان ٢٠١٣.
• وۆرکشۆپێ "سیبەرا نیڤەکیا پانێلێن ڕۆژێ"، کۆلیژا زانست، زانکۆیا دهۆک، ٢٠١٣.
• پرۆگرامێ هەڤبەستێن زانکۆیێن عیراقێ - هەڤکاری د خواندنا بلند دا دناڤبەرا زانکۆیا میشیگان و زانکۆیا دهۆک، کۆلیژا لایمان بێگز، زانکۆیا ویلایەتا میشیگان، ئەمریکا، ١٢-٢٩ ئادار ٢٠١٣.
• وۆرکشۆپێ "گەشەپێدانا پڕۆگرامێن خواندنێ"، ئەکادیمیا زمانێ ئەمریکی، زانکۆیا دهۆک، ٢٣-٢٥ شوبات ٢٠١٣.
• خولا راهێنانێ بۆ ماوێ دوو ڕۆژان "بکارئینانا ADInstruments وەک سیستەمەکێ کارا بۆ وانەگۆتنا پراکتیکی"، کۆلیژا پەروەردە، زانکۆیا دهۆک، تشرینا ئێکێ ٢٠١٠.
• خولا راهێنانێ بۆ ماوێ سێ ڕۆژان "چاندنا خانەیێن بنەڕەتی یێن مرۆڤی"، سەنتەرێ ڤەکۆلینێن زانستی، زانکۆیا دهۆک، کانونا ئێکێ ٢٠٠٨.
• خولا ئێک هەیڤی "پرۆژێ هاوایی-عیراق بۆ بووژاندنا خواندنا بلند یا چاندنێ و گەشەپێدانێ: پۆلێن گەشەپێدانا ئافرەتان - ئینگلیزییا چڕ"، کۆلیژا چاندنێ، زانکۆیا دهۆک، ئادار ٢٠٠٥.

داونلود